ԶՊՄԿ․ հզոր արտադրություն, հազարավոր աշխատատեղեր և նշանակալի ներդրում Հայաստանի տնտեսության մեջ

Հայաստանի տնտեսության կարևոր հենասյուներից մեկը հանքարդյունաբերությունն է, իսկ այս ոլորտում առանձնահատուկ դեր ունի Քաջարանում գործող Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը։ Ավելի քան 70 տարվա պատմություն ունեցող ընկերությունը ոչ միայն Հայաստանի խոշորագույն արդյունաբերական ձեռնարկություններից է, այլև երկրի տնտեսության, զբաղվածության և համայնքների զարգացման կարևոր մասնակից։ 

Ընկերության հրապարակած տվյալներով՝ 2025 թվականին ԶՊՄԿ-ում աշխատել է ավելի քան 4800 մարդ, որոնց շուրջ 89 տոկոսը տեղական համայնքներից են։ Սա նշանակում է, որ կոմբինատի գործունեությունը կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն արտադրության, այլև Սյունիքի բնակավայրերի բնակիչների զբաղվածության և ընտանիքների բարեկեցության համար։ 

ԶՊՄԿ-ն արտադրում է պղնձի և մոլիբդենի խտանյութեր, որոնք անհրաժեշտ են էլեկտրաէներգետիկայի, էլեկտրական սարքավորումների և վերականգնվող էներգետիկայի ոլորտների համար։ 2025 թվականին ընկերությունը վերամշակել է 22.674 միլիոն տոննա հանքաքար, իսկ մոլիբդենի համաշխարհային արտադրության մեջ նրա մասնաբաժինը կազմել է 2.2 տոկոս։ 

Ընկերության տնտեսական կշիռն արտահայտվում է նաև պետական բյուջե կատարած վճարումներով․ 2026 թվականի առաջին կիսամյակի արդյունքներով ԶՊՄԿ-ն ներկայացված է որպես Հայաստանի առաջատար հարկատու, իսկ հունվար-սեպտեմբեր ամիսներին վճարած հարկերը կազմել են շուրջ 61 միլիարդ դրամ։ 

Կարևոր է նաև ընկերության երկարաժամկետ մոտեցումը․ ԶՊՄԿ-ն արդեն հինգերորդ տարին անընդմեջ հրապարակում է կայուն զարգացման հաշվետվություն, իսկ 2025 թվականի հաշվետվությունն անցել է արտաքին աուդիտ։ Ընկերության օրակարգում ներառված են բնապահպանական պատասխանատվությունը, աշխատանքի անվտանգությունը և համայնքների սոցիալական զարգացումը։ 

Past.am-ը կարևորում է այն ձեռնարկությունների գործունեությունը, որոնք իրենց արտադրական արդյունքներով, աշխատատեղերով և հարկային վճարումներով նշանակալի ներդրում ունեն երկրի զարգացման գործում։ ԶՊՄԿ-ի օրինակը ցույց է տալիս, որ խոշոր արդյունաբերական ձեռնարկության ազդեցությունը չի սահմանափակվում միայն արտադրությամբ․ այն առնչվում է հազարավոր մարդկանց աշխատանքին, համայնքների կյանքին և ամբողջ երկրի տնտեսական կայունությանը։