Նեղանալ չկա

«Առավոտ»-ը գրում է․

«Շկիդ» հանրապետությունը» հրաշալի խորհրդային ֆիլմում կա այսպիսի մի դրվագ: Դպրոց է գալիս ռուս գրականության ուսուցիչը, բայց փոխանակ իր առարկան դասավանդի՝ որոշում է շահել երեխաների սիրտը եւ սկսում է նրանց հետ միասին բավականին թեթեւսոլիկ երգեր երգել: Երբ նրան հեռացնում են դպրոցից, նա սկսում է բողոքել, որ չկարողացավ իրագործել իր ծրագրերը, որոնք ուղղված էին երեխաների գեղագիտական դաստիարակությանը, նրան չհասկացան, նրան խանգարեցին: Այդ ֆիլմը ես հիշում եմ ամեն անգամ, երբ որեւէ պաշտոնյա հրաժարական է տալիս կամ՝ երբ նրան հանում են աշխատանքից (տվյալ դեպքում կարեւոր չէ), եւ նա որոշ ժամանակ անց սկսում է թվարկել, թե ինչպիսի հրաշալի գործեր է արել եւ, ամենակարեւորը, դեռ պատրաստվում էր անել, եթե «չար ուժերը» նրան չխանգարեին: Հատկապես հաճախ են նման բողոքներ հնչում այն մարդկանցից, որոնք հավակնում են «բարեփոխիչի» դափնիներին: Այդպիսին էր, օրինակ, Տիգրան Սարգսյանը: Այնպես չէ, իհարկե, որ հայրենի օլիգարխիան նրան չէր խանգարում եւ բոլոր հնարավոր մեթոդներով նրա դեմ չէր պայքարում: Գումարած դրան՝ Երկրորդ նախագահն էր դժգոհ, որ կորցրել է իր ազդեցությունը, մասնավորապես, տնտեսական որոշումներ ընդունողների վրա: Բայց, հիշեցնենք, 2008 թվականին վարչապետի պաշտոնին նա մանկապարտեզից չէր եկել՝ այդ պահին Տիգրան Սարգսյանը քաջ ծանոթ էր հայկական իրականությանը եւ, ավելին, մասնակցում էր այդ իրականության արատավոր կողմերի «կերտմանը»: Այնպես որ՝ բողոքել, նեղանալ, թե ինչու նախագահն ինձ բոլոր հարցերում չէր սատարում՝ այ, եթե սատարեր, ինչե՜ր կանեի՝ այդ ամենն անիմաստ է: Իհարկե, այդ ամենը հրապարակավ չէր ասվում, բայց Հայաստանում դժվար չէ իմանալ, թե ազդեցիկ դեմքերից ով ինչ է մտածում, որովհետեւ այդ դեմքերն ունեն բազմաթիվ ոչ պաշտոնական «խոսնակներ»: Նման մոտիվներ էի ես զգացել նաեւ այն ժամանակ, երբ Կարեն Կարապետյանը հրաժարական էր տվել քաղաքապետի պաշտոնից: Սկզբում «դրայվ» կար, հետո կորավ՝ չգիտես որտեղ: Բայց եթե մարդը համաձայնում է որեւէ պետական պաշտոնի, նա պետք է մինչեւ վերջ պայքարի՝ իր գաղափարներն իրականացնելու համար: Եթե Պողոսը կամ Պետրոսը նրան խանգարում են, ապա նա կամ պետք է նրանց համոզի, որ սխալ են, կամ հասնի նրանց պաշտոնանկությանը, կամ էլ, այո, հրաժարական տա, բայց՝ հրապարակավ բացատրելով, թե որն էր իր գործընկերների սխալը: Ոչ թե հեռանա «անձնական պատճառներով»՝ նեղացածի տպավորություն թողնելով: Ակնհայտ է, որ օլիգարխիան խանգարելու է նաեւ Կարեն Կարապետյանին՝ նա «յուրային չէ», որովհետեւ ոչ թե հայկական, այլ ռուսական օլիգարխիայի ներկայացուցիչ է: Բայց բոլոր դեպքերում նրա պաշտոնավարման հետ կարելի է որոշակի հույսեր կապել միայն այն դեպքում, եթե նա մի քանի ամսից չնեղանա եւ չգնա՝ «խոսնակների» միջոցով բողոքելով, թե նրա փայլուն ծրագրերի իրականացմանը խանգարել են: Չէ՞ որ մենք դարձյալ գործ ունենք միանգամայն չափահաս եւ փորձառու անձնավորության հետ: