Վկաներից մեկն «ինքնասպանվել է»
Հասարակություն1in.am / Ապրիլի 11-ին վերջապես կայացավ ԱԺ նախկին պատգամավոր, լուսահոգի Վահան Զատիկյանի որդու՝ Սեդրակ Զատիկյանի սպանության պատվիրատուներից Նարեկ Խաչատրյանի քրգործով անընդհատ ձգձգվող դատական նիստը: Այն ավարտվում է:
Նարեկ Էդիկի Խաչատրյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Ստեփան Հակոբյանի հետ, նախնական համաձայնությամբ, նախկինում ունեցած վեճի պատճառով վրեժխնդիր լինելու նպատակով, Արսեն Առուշանյանին նյութապես շահագրգռելով դրդել պատվիրել են սպանել Սեդրակ Զատիկյանին:
Մինչ երեկվա դատական նիստի մանրամասներին անցնելը հիշեցնենք, որ Մալաթիա-Սեբաստիա համայնքի նախկին թաղապետ Վահան Զատիկյանի երկու որդիներին՝ Սեդրակին և Անդրանիկին սպանելու համար Ստեփան Հակոբյանն ու Նարեկ Խաչատրյանը 100 000 դոլար էին խոստացել սպանություն կատարողին, սակայն միայն 30 000 դոլարն էին տվել: Սեդրակ Զատիկյանը սպանվել էր 2006 թ. հունիսի 22-ին՝ օրը ցերեկով, Մալաթիայի բանուկ փողոցներից մեկում շատերի կյանքի համար վտանգավոր եղանակով:
Ինքնաձիգի դիմահար կրակոցներից սպանվել էր մեքենայի ղեկին, երթևեկության ընթացքի մեջ գտնվող, 26-ամյա Սեդրակ Զատիկյանը, ինչպես նաև պատահական մի անցորդ՝ երեք երեխաների մայր Կարինե Սարգսյանը:
Իսկ Ստեփան Հակոբյանի հայտնաբերումից, կալանավորումից և նախաքննության ավարտից հետո նշանակված առաջին դատական նիստի օրը՝ 2013 թ. հունվարի 13-ին, առեղծվածային հանգամանքներում մահացած էին գտել նաև Վ. Զատիկյանի երկրորդ որդուն՝ Անդրանիկին:
Դրանից հետո հանցագործ Ստեփան Հակոբյանին հաջողվեց ավելի թեթև պատիժ ստանալ, քան կատարողը:
Երեկվա դրությամբ, սպանության երկրորդ պատվիրատու Նարեկ Խաչատրյանի գործով, փաստորեն, դատաքննությունն ավարտված էր: Այն լրացնելու միջնորդություն ներկայացրեց ամբաստանյալ Նարեկ Խաչատրյանի պաշտպան Վարդուհի Էլբակյանը:
Միջնորդության բովանդակությունից հասկանալի դարձավ, որ պաշտպանական կողմին անհանգստացնող երկու ցուցմունք կա գործում՝ Արամ Արամյանի և Ահարոն Հակոբյանի: Արամ Արամյանին «ինքնասպանված» էին գտել անցյալ տարի՝ դատարանում ցուցմունք տալուց առաջ, իսկ Ահարոն Հակոբյանը հեռացել էր հանրապետությունից… հավանաբար՝ սեփական անվտանգությունից ելնելով:
Ամբաստանյալի պաշտպանը միջնորդեց անթույլատրելի ապացույց ճանաչել իր պաշտպանյալի դեմ վկա Ահարոն Հակոբյանի ցուցմունքը՝ տրված 2007 թ. հուլիսին՝ սպանությունից մեկ տարի անց: Վկան նշել էր, թե ինչպես են մի քանի տղաներով՝ մանկության ընկերներով, գնացել «Ստյոպիկենց դաչա», որտեղ Նարեկն ու Ստեփանը մի պահ առանձնացել են, հետո 5000 դոլար տվել՝ սպանությունն իրականացրած Արսեն Առուշանյանին փոխանցելու համար, որն այդ պահին գտնվել է Ջրվեժ թաղամասում:
Պաշտպանը պատճառաբանեց, որ Նարեկ Խաչատրյանը չի կարողացել հակընդդեմ հարցման ենթարկել իր դեմ ցուցմունք տված անձին, քանի որ վերջինս բացակայում է հանրապետությունից: Ըստ պաշտպանի՝ դրանով խախտվում է ՀՀ Սահմանադրության և ՄԻԵ Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի՝ արդար դատաքննության իրավունքը: Պաշտպանը իր միջնորդությանը կշիռ տալու համար երկար-բարակ կամ հպանցիկ օրինակներ նշեց ՄԻԵԴ-ի, Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումներից, որոնք դեռ հայտնի չէ, թե որքանով են համընկնում սույն գործի փաստական հանգամանքներին:
Մեղադրանքի հիմքում դրված մոտ մեկ տասնյակի հասնող մյուս անձանց ցուցմունքները պաշտպանը որակեց «ոչ վերաբերելի», իսկ օրինական ուժի մեջ երկու դատավճիռները՝ «ինչ-որ դատական ակտեր» (խոսքը սպանության պատվերը կատարած և ցմահ ազատազրկման դատապարտված Արսեն Առուշանյանի, նրան օժանդակող անձանց, ինչպես նաև սպանությունը պատվիրած և 15 տարվա ազատազրկման դատապարտված Ստեփան Հակոբյանի դատավճիռների մասին է):
Պաշտպանական կողմի միջնորդության վրա սառը ջուր լցրեց գործով մեղադրողը. նա ասաց, որ պետք է մերժել միջնորդությունը անհիմն լինելու պատճառով: Նշեց, որ Ահարոն Հակոբյանը ցուցմունք է տվել 2007 թ. հուլիսին: Այդ ժամանակ Նարեկ Խաչատրյանը սույն գործով եղել է հետախուզման, փախուստի մեջ և հայտնաբերվել, կալանավորվել է դեպքից 8 տարի անց՝ 2015 թ.: Այլ կերպ ասած՝ եթե անմեղ էր, ինչո՞ւ էր 8 տարի թաքնվում նախաքննական մարմնից, թող գար, առերեսվեր վկայի հետ, հարցաքններ:
Տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ, փաստաբան Վաղարշակ Գևորգյանն էլ մի օրինակ բերեց և հռետորական հարց հնչեցրեց. եթե, օրինակ, Աստված չանի՝ «այդ միակ վկան» մահանա, և ամբաստանյալը չկարողանա նրան հարցաքննել դատարանում, պետք է համարել, որ արդար դատաքննություն չի՞ իրականացվել…
Տուժող կողմը նաև խնդրեց հետաձգել դատական նիստը, որպեսզի ինքը կարողանա առավել հանգամանալից ուսումնասիրել և առարկայորեն հերքել պաշտպանական կողմի միջնորդության մեջ մատնանշած նախադեպային որոշումներում առկա փաստական հանգամանքների վերաբերելիությունը սույն գործին:
Ամբաստանյալ Նարեկ Խաչատրյանը միացավ իր պաշտպան Վարդուհի Էլբակյանի միջնորդությանը և տուժող կողմին հորդորեց չմոռանալ, որ Ահարոն Հակոբյանը սպանության պատվիրատու Ստեփան Հակոբյանի դատավարության ժամանակ՝ 2012 թ., հրաժարվել է 2007 թ. տված ցուցմունքից. նշել է, թե իբր իրավապահները ճնշմամբ են այդ ցուցմունքը կորզել իրենից, ինչից հետո ՀՔԾ-ում քրեական գործ է հարուցվել իրավապահների դեմ քննություն սկսելու համար:
Ամբաստանյալը նաև ասաց, որ ինքը չի ճանաչում Ահարոն Հակոբյանին, որը ցուցմունքում իրեն ներկայացրել է որպես մանկության ընկեր:
Այս անգամ էլ դատարանը սառը ցնցուղ «պահեց» ամբաստանյալի գլխին. դատավոր Ռոբերտ Պապոյանը նշեց, որ իրավապահները նշյալ վկային չեն ճնշել՝ հիշեցնելով, որ այդ փաստով հարուցված քրգործը կարճվել է հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Հանուն արդարության պետք է ասել, որ կարճման որոշումն ու 2007 թ. վկաներից վերցված ցուցմունքները երևի թե իրավապահների սակավաթիվ բարեխիղճ քննչական գործողություններից են սույն գործով, որոնց շնորհիվ հնարավոր է եղել բացահայտել հանցագործությունը: Պարզապես հանցագործության պարագլուխների պատիժն իրականացնելու գործընթացն է հանցավոր ձևով հետաձգվել, ինչի հետևանքով Զատիկյանների ընտանիքը 15 տարի շարունակ հատուցել է ընտանեկան ողբերգությամբ. 15 տարվա ընթացքում 7 տարվա պարբերականությամբ առեղծվածային պայմաններում մահացել կամ սպանվել են Զատիկյանները՝ 1999 թ.՝ Վահան Զատիկյանը, 2006-ին՝ Սեդրակ Զատիկյանը, 2013 թ.՝ Անդրանիկ Զատիկյանը, որը փորձում էր տեր կանգնել եղբոր սպանության պարագլուխներին պատժելու օրինական գործընթացին:
Պաշտպանը փորձեց ուղղել իր պաշտպանյալի սայթաքումը և շրջանցել վկայի ճնշումը հերքող փաստը. ասաց, որ իրենք միջնորդության մեջ չեն նշել այդ մասը և շեշտը դրել են անձի դեմ ցուցմունք տված վկային հարցաքննելու՝ ամբաստանյալի իրավունքի վրա:
Դատական նիստը հետաձգվեց մինչև ապրիլի 18-ը: