Հայերեն


«Շու­կան տա­րե­րա­յին է, պե­տու­թյու­նը կար­գա­վո­րող դեր չի խա­ղում»․ «Փաստ»

Հասարակություն

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Թուրքիայից ապրանքների ներմուծման արգելքի մասին խոսելիս քննարկվում են երկրի տնտեսության համար կարևոր մի շարք հարցեր, մասնավորապես՝ ի՞նչ խնդիրներ կարող են առաջանալ, որո՞նք կլինեն ապրանքների ներմուծման այլընտրանքային շուկաները, սեփական արտադրանք ունենալու անհրաժեշտությունը: Իհարկե, չի կարող բացառություն լինել նաև գյուղատնտեսության ոլորտը։ Թուրքիայից ներմուծում ենք ցիտրուսային և այլ տեսակի մրգեր։ Բնական է, որ շատ ապրանքների ներմուծման դեպքում կլինեն ու կան այլընտրանքային շուկաներ, բայց դրանց հետ կապ հաստատելն էլ որոշակի ժամանակ և ջանքեր կպահանջի։

Թերևս աշխատանքները սկսելու ճիշտ ժամանակն է։ «Ֆերմերային շարժում» ՀԿ-ի նախագահ Սարգիս Սեդրակյանը նշում է՝ արևադարձային մրգերի դեպքում հիմնականում հույսներս դրել ենք ներմուծման վրա։ «Տավուշում ու Մեղրիում, իհարկե, սկսել են աճեցնել նման մրգեր, բայց ծավալները մեծ չափերի չեն հասնում։ Գյուղատնտեսական պարենամթերքը հիմնականում ներմուծում ենք Ռուսաստանից, Բելառուսից և այլ երկրներից։ Թուրքիայի պարագայում գործ ունենք «կարճ ճանապարհի» հետ, ինչը շահավետ է ներմուծողին։ Բացի դա, բավականին մատչելի է ինքնարժեքը։ Մեր հիմնական խնդիրն այն է, որ գյուղատնտեսական շուկան տարերային է, գյուղացին ցանում ու մշակում է այն, ինչ ինքն է ցանկանում։ Մի տարի ստացվում է, որ, օրինակ՝ սոխի ու սխտորի ծավալները շատ են, մի տարի էլ դեֆիցիտ է լինում, ստիպված ներմուծում են։

Իրավիճակն այսպիսին է։ Պետությունը կարգավորող դեր չի խաղում այդ հարցում։ Բացի դա, ներմուծում են ապրանքներ ով որտեղից կարող է ու ինչ կարող է։ Անգամ այն աստիճանի էր հասել, որ Պակիստանից ու Աֆղանստանից կարտոֆիլ էին բերում, բայց չէ՞ որ մենք կարող ենք մեզ լիովին բավարարել կարտոֆիլով»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Սեդրակյանը։ Գյուղատնտեսության մեխանիզացիայի մասնագետ լինելով՝ հարց է բարձրացնում. «Հայաստանում կարտոֆիլատնկիչներ ու կարտոֆիլաքանդիչներ կա՞ն, եթե կան, ի՞նչ վիճակում են դրանք, Խորհրդային Միությունից են մնացած կամ ինքնաշեն, մի կերպ յոլա են տանում։ Ախր մենք ո՞ր դարում ենք ապրում։ Իշխանությունները պարտավոր են դրա մասին մտածել, փոխարենն իրենք իրենց պարգևավճարներ և բարձր աշխատավարձեր են տալիս։

Պետք են տարաբնույթ գործիքներ, տրակտորներ, որպեսզի մարդիկ կարողանան զարկ տալ կարտոֆիլի արտադրությանը։ Միայն խոսելով չէ, պետք է գործից հասկանալ»,-նշում է մեր զրուցակիցը։ Հատկապես երկրի համար ծանր օրերին տարբեր ոլորտներում առկա խնդիրներն ավելի ակնհայտ են դառնում։ Պատերազմական իրավիճակը, երկու փակ սահմանները, համավարակը մեզ հիշեցնում են, որ պետք է կենտրոնանալ պարենային անվտանգության և որպես երկիր ինքնաբավ լինելու ուղղության վրա։ «Մենք, որպես պետություն, կարող ենք երկու տարբերակով լինել շրջափակման մեջ։ Մի դեպքում պատերազմն է, վատագույն տարբերակը կլինի, եթե բոլոր սահմանները փակ լինեն։

Երկրորդը կորոնավիրուսն էր. օրինակ՝ ՄԱԿ-ի պարենի և գյուղատնտեսության կազմակերպությունը հայտարարեց՝ կարող է այնպիսի իրավիճակ ստեղծվել, որ բոլոր երկրները փակեն իրենց սահմանները, արգելեն ներմուծումն ու արտահանումը, և այդ դեպքում ամեն երկիր ինքն իրեն պետք է պարենով ապահովի։ Դա բավականին լուրջ հարց է։ Սա միայն երկու տարբերակն է, թե ինչ կարող է լինել, բայց հնարավոր են նաև անկանխատեսելի այլ հարցեր։ Սրանց ուղղությամբ պետությունը պետք է մտածի, յուրաքանչյուր ոլորտում պետք է մասնագետներ լինեն, միայն այդ դեպքում արդյունք կլինի»,-ընդգծում է ՀԿ-ի նախագահը։

Սեդրակյանի խոսքով, ներմուծման արգելքը ևս մեկ ահազանգ է, որ պետք է զարգացնել տեղական արտադրանքը։ «Պետք է աշխատել սեփական արտադրանք ունենալու ուղղությամբ, այդ դեպքում ցածր կլինի ինքնարժեքը, տեղափոխման և այլ ծախսեր չեն լինի։ Մեր հողը լավն է, բնակլիմայական պայմանները՝ ևս, այդ պատճառով մեր տեղական միրգ-բանջարեղենը համեղ է։ Բայց, իհարկե, պետք է հողը պարբերաբար ստուգել, որակյալ սերմեր, պարարտանյութեր ձեռք բերել, և սա ամբողջը չէ: Եթե ուզում ես լավ բերք ստանալ, պետք է լավ միջավայր ստեղծես։ Միայն մեկ հարցը լուծելով՝ լավ բերք չես ունենա»,-եզրափակում է Սարգիս Սեդրակյանը։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Նիկոլ, քո արածն արդեն մոլագարություն է, հեռացիր խաղաղությամբ.Սուրեն ՍուրենյանցՏիկնա՛յք և պարոնա՛յք փոքրոգիներ, դուք այլևս զատել եք բարոյականության ու խելամտության բոլոր սահմանները. Իվետա ՏոնոյանՔո ղեկավարն է ժողովրդի գլխին կոտրել էս ամեն ինչը, նախկինները թուրքին ծնկի են բերել. Շարմազանովը՝ Լենա Նազարյանին«Հայրենասեր» աջակցման հիմնադրամի հիմնադիրների նիստի ժամանակ ձևավորվել է Հոգաբարձուների խորհրդի հինգ հոգանոց կազմԷկոնոմիկայի նախարարը հրաժարականի դիմում է ներկայացրել. Բադասյանը ևս կհեռանա UCOM-ն ընդլայնել է անվճար հասանելիությամբ կրթական կայքերի ցանկըԱդրբեջանը Ղարաբաղից հետո անցել է Սեմյոն Պեգովին ԱՄՆ դեսպանատունը մերժել է մուտքի արտոնագիր տալ պաշտոնյաներին Արծրուն Հովհաննիսյան, որ խնդրեմ, կասե՞ս, թե այս բլուրը վերադարձնելու համար քանի Հայ զինվոր է զոհվել վերջին պատերազմում. Արթուր ՂազինյանՄահացել է Աստվածատուր Պետրոսյանը Ինչ է փնտրում ՀՀ նախագահն արաբական աշխարհում Նոր պաշտոնանկություն Պաշտպանության նախարարությունումԿորոնավիրուսով վարակվածների և մահերի թիվն՝ այսօրՈւշագրավ. Ի՞նչ էր ասում Նիկոլ Փաշինյանն Արցախի մասին դեռ 2016 թվականին ապրիլյան պատերազմից հետո Գերի ընկած հայ զինվորին ստիպում են համբուրել և խոնարհվել ադրբեջանական դրոշի առաջ. տեսանյութՄահացել է Զավեն Սարգսյանը Բացահայտում. ո՛վ է Արցախի իրական ծախողը«ՀԷՑ»-ը տեղեկացնում է. Լույս չի լինելուԱդրբեջանին «սև օրեր» են սպասվում․ Ի՞նչ կանի Ռուսաստանը. (տեսանյութ)Անսպասելի հանգամանքներ Մոսկվայի ու Բաքվի համար ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Ում է ընտրել ռուսական էլիտան՝ որպես վարչապետի թեկնածու Այդպես էր իր ճանապարհը հարթում արյունարբու և անբարո ստահակը. ԱշոտյանՃանաչենք մեր հերոսներին. Փոխգնդապետ Արթուր Քարամյանը 600 զինծառայողի կյանք Է փրկել և առգրավվել թշնամու 3 տանկՈ՞վ է իրականում թշնամու սարսափ լեգենդար Քյոխը և ինչպե՞ս է Ադրբեջանը 9 մահափորձ արել նրա դեմ «Ղարաբաղը մեր ձեռքում չէ՝ ռուսներինն է», Ադրբեջանում կամաց-կամաց ուշքի են գալիս«Գերագույն հրամանատարը» սենց կլնի...Բա չէ՝ զահլա կա...Գ. Ծառուկյանը մասնակցել է արցախյան պատերազմում նահատակված հերոսների հիշատակի արարողությանը Արսեն Թորոսյանն ու Հակոբ Արշակյանը չեն պատրաստվում հրաժարական տալ Աբովյանի Սբ. Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցում մատուցվեց արցախյան պատերազմի հերոս նահատակների հոգեհանգստյան պատարագ. Գագիկ ԾառուկյանՎազգենաշենում մարդիկ իրենց տները թողնում են ադրբեջանական զորքի ծաղրանքի պայմաններում Բողոքի ակցիա Ադրբեջանում. Սպանված զինվորի մահը ներկայացվում է իբրև ավտովթարի հետևանքՈստիկանության տեսանյութը՝ քաղաքական գրառումից հետո սպանված 19-ամյա երիտասարդի մասինՄեծ խաղն առջևում է Ինչո՞ւ է Փաշինյանը սկսել վախենալ իր շատ սիրելի հպարտ քաղաքացիներից. տեսանյութՀարավային կորպուսը ջարդվել է Աննա Հակոբյանի պատճառով. տեսանյութՔարվաճառը թշնամուն կհանձնվի այն ազատագրած Մոնթեի ծննդյան օրը. տեսանյութԻնչո՞ւ կանգնեցվեց հաղթական պլանը. Պեգովը ուշագրավ մանրամասներ է պատմում. տեսանյութԱրթուր Դանիելյանի ձերբակալումը ճանաչվեց ոչ իրավաչափ. նա ազատ արձակվեց. տեսանյութ «Հերիք է հողատուների «կուտն» ուտեք ու «նախկին ու ներկա» անեք». էդուարդ Շարմազանով Ինչո՞ւ է Ջալալ Հարությունյանը մերժել Նիկոլ Փաշինյանին Արագածի տարածաշրջանում, Սպիտակ, Վանաձոր քաղաքներում ձյուն է տեղում. Լարսը փակ է բեռնատարների համար Ինչպես են ադրբեջանական զորքերը լքում Շուշին. տեսանյութՆիկոլ Փաշինյանը արցախյան պատերազմի նահատակների հոգեհանգստյան արարողությանը կմասնակցի Մայր Աթոռում սբ. ԷջմիածնումՄարտունու շրջանի Վազգենաշենի համայնքը նույնպես անցել է Ադրբեջանի վերահսկողության ներքո Պարտության գլխավոր խորհրդականը՝ պարտության նախարա՞ր. Նայե՛ք Թուրքիային Սամվել Կարապետյանը ցավակցել է Ռիտա Սարգսյանի մահվան կապակցությամբՄահացել է Ղարաբաղյան շարժման առաջնորդներից Էմիլ Աբրահամյանը` Շուշան Ստեփանյանի մորեղբայրը Ռուս խաղաղապահներն սկսել են ջուր մատակարարել Ասկերանի երեք բնակավայրերի բնակիչներին Իմքայլական պատգամավորը հաստատում է, որ պատերազմի ժամանակ Հադրութից զինվորի է դուրս բերել Նիկոլ Փաշինյանը զանգահարել Վլադիմիր Պուտինին սեր է խոստովանե՞լ, ասել է «Նիկոլ բիզիմդի՞ր»
Ամենադիտված