Հայերեն


Ե՞րբ կգնա Նիկոլը, ու կգա նոր փուլ. մաս 3. Վահե Հովհաննիսյան

Քաղաքականություն

«Այլընտրանքային նախագծեր» խմբի անդամ, նախկին պատգամավոր Վահե Հովհաննիսյանը «Ե՞րբ կգնա Նիկոլը, ու կգա նոր փուլ. մաս 3» վերտառությամբ հոդված է հրապարակել։

 
«Ռեսուրս չկա»
 
Այն, որ այս հանրային ռեսուրսի հաշվին ահռելի կապիտալի տեր դարձած շրջանակները «ռեսուրս չունեն» պայքարի համար, մենք արդեն անգիր գիտենք։

Այն, որ Արցախի շնորհիվ կապիտալի տեր դարձածները «ռեսուրս չունեն» սեփական հայրենիքի փրկության համար, դա արդեն նույնպես գիտենք։

Այն, որ հայկական խոշոր բիզնեսը մինչև վերջին պահը դուրս չի գալու իր կոմֆորտից, դա էլ գիտենք։

Ռուսահայ և արևմտահայ կապիտալը կսկսի աշխատել միայն այն ժամանակ, երբ նրան «կասեն». սա արդեն բոլորին պարզ է։ Ովքե՞ր են ասողները, և ինչո՞վ են առաջնորդվելու «ասելիս», սա էլ մի առանձին խնդիր է։
 
Պետք է ընդունել, որ սա այսօրվա խնդիր չէ. այսպես եղել է 100, 200, 300 տարի առաջ և գուցե ավելի վաղ։ Նախորդ դարերում էլ հայ մեծահարուստները չէին սիրում փող տալ ինքնապաշտպանական ջոկատների, զենք առնելու, պայքարի և համախմբման համար։ Իհարկե, կա կարևոր վերապահում. կամովին գուցե չէին տալիս, բայց պայքարը կար, և պայքարողները նրանցից այդ ռեսուրսը որևէ մեթոդով ստանում էին։

21-րդ դարում նույնպես կապիտալը և պետականության զգացումը մեծ մասամբ չեն համագործակցում։
 
«Պծիչկա դնել հայրենասերի»  սյունակում
 
Հայ կապիտալը կարող է փող չտալ հայրենիք պահելու համար, բայց հայրենիքը կորցնելու հետո կարող է հայրենակցական միություններ, սոցիալական ճաշարաններ, օտար վայրերում կիրակնօրյա դպրոցներ ֆինանսավորել, մշակույթի տներ սարքել և այդպիսով «պծիչկա դնել» հայրենասերի իր սյունակում։

Սա է մեր պետական մտածողության պատմական դեֆեկտը, որը ձգվում է դարերի խորքից։
Վստահ են շուտով կբացվեն նաև Արցախի հայրենակցական միություններ,գուցե անգամ մի քանի՝ իրար հետ մրցակցող-հակամարտող՝ Մարտունի, Ասկերան, Մարտակերտ, Ճարտար, Հադրութ և մեր շքեղ հայրենիքի շքեղ բնակավայրերի անուններով հայրենակցական ակումբներ և այլ հազար տեսակի գրող ու ցավ։ Ու մեծ քսակից մի փոքր գումար հատկացրած մեծահարուստները կհամարեն, որ հոգու պարտքը կատարեցին՝ ամեն ինչ հայրենիքի համար։
 
Այսօրվա Հայաստանում 100-ից ավել մարդ աճուրդային հայտ է ներկայացնում նախնական 50 հազար դոլարով «մաշնի համար» առնելու համար։ Մոտ 800 հոգի էլ՝ այլ գնային կատեգորիաներում։ Այսինքն, նման հիմար բաների համար միլիոնավոր դոլարների ազատ փող կա մի մեծ խումբ մարդկանց մոտ մի երկրում, որը գերիներ ունի Բաքվի բանտերում, որի մի մեծ հատված մի քանի ամիս առաջ ենք կորցրել, որտեղ վերջին կռվից ու պայթյունից 450 զոհ՝ հայր, եղբայր, երեխա կորցրած ընտանիքներ կան, որտեղ անտուն, անշոր հարյուր հազարներով երեխեք կան, որտեղ աղետի գոտում տնակներում ապրողներ կան, որտեղ նոր Եռաբլուր կա, որտեղ սահմանին հարցեր կան՝ հեշտ վառվող կացարաններ և թշնամու դեմ կանգնած թերզինված զինվոր ու սպա կա, բուժման փող չունեցողներ կան և այլն, և այդպես շարունակ։
 
Ռեսուրս պետք է, և ռեսուրս կա
 
Հանրային լուրջ, արդյունավետ պրոցեսներ գեներացնելու, շարժումներ սկսելու և հաջողության հասնելու համար ռեսուրս է պետք։ 

Մեր պայքարը հաճախ ստանում է գրոտեսկային երանգ, երբ երեխային մեծացնելու կոպեկներ չունեցողի կողքին իբր պայքարում են միլիոնների եկամուտներ ու ահռելի ֆինանսական ռեսուրսներ ունեցողները։ Սա իբր պայքար է, սա ուս-ուսի պայքար չէ, որովհետև հերթական միտինգից կամ շարժումից  հետո  մեկը մնում է իր սուր կենցաղային հոգսերի հետ, աշխատանք կորցնում կամ հայտնվում է բանտում՝ առանց փաստաբանի ու առանց ընտանիքի ապրուստի միջոցի, իսկ կողքին «պայքարող» ապահովները շարունակում են իրենց կյանքը՝ մի սեզոն Ֆրանսիայի հրապարակ, մի սեզոն՝, Լոս, Դուբայ, Եվրոպա և այլ ռեժիմով։ Սա պայքար չէ։ Ու իսկապես չի հասկացվում՝ ով է հայրենիքի համար պայքարում, ով՝ սեփական գույքի։

Ու թող ոչ ոք չասի, թե փոփոխությունների համար, այդ թվում՝ նոր իշխանության ձևավորման պրոցեսի համար ռեսուրսներ պետք չեն։ Վրաստանը իր ազգային փորձանք դարձած Սահակաշվիլուց ի վերջո ազատվեց Իվանիշվիլու շնորհիվ, որը թե´ մոդերատոր էր, թե´ խոշոր միջոցներ դրեց գործի համար։

Իհարկե, այսպես չի մնա։ Մի օր իշխանությունը փոխվելու է և անշուշտ ծագելու են հարցեր։ Նման մասշտաբի ազգային աղետներից հետո միշտ լինում է ազգային ռազբորկա, և ցանկացած հաջորդ իշխանություն գնալու է մեծ փողերի հետևից՝ քանդված երկիրը վերականգնելու, անհայր, անտուն մնացած տասնյակ հազարավոր ընտանիքներին օգնելու, սպային արժանապատիվ վարձահատույց լինելու, հերոսների ընտանիքներին արժանի կյանք ապահովելու և ի վերջո՝ սոցիալական արդարությունը ինչ-որ չափով վերականգնելու համար։ 

Վթարի հետևանքով մահացած բոլոր չորս զինծառայողները ժամկետայիններ էին․ News.am «Ուրալի» վթարի հետևանքով զոհված Արեգ Քերոբյանը մեկ տարի առաջ էր մեկնել ծառայության․ News.am «Ուրալի» վթարի հետևանքով զոհված 20–ամյա Դավիթը մեկ տարի առաջ էր զորակոչվել. News.am «Գալաքսի» ընկերությունների խմբի համահիմնադիրների հրավերով տեղի է ունեցել հայ-ֆրանսիական գործարար նախաճաշԱՄՆ-ն «քաշեց» Փաշինյանին. ի՞նչ է ասել դեսպանը Զինծառայողներին տեղափոխող «Ուրալի» վթարի դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ. ՔԿ ՆԳՆ-ն զգուշացնում է՝ խարդախություն է Ողբերգական դեպքը տեղի է ունեցել հերթափոխի անձնակազմին տեղափոխելիս. «Փաստինֆո» Վիրավորում է ստացել 20 զինծառայող, նրանցից մեկի վիճակը գնահատվում է ծայրահեղ ծանր․ ՊՆ Վթարի հետևանքով ունենք 20 վիրավոր․ Մեղրիի հիվանդանոցի գլխավոր բժիշկ 4 զինծառայողի կյանք խլած վթարը տեղի է ունեցել Մեղրիում․ մանրամասներ ՀՀ ՊՆ–ն հայտարարություն է տարածել Թուրքական մեդիան շարունակում է «Զանգեզուրի միջանցքի» թեման դարձնել գլխավոր հարցերից մեկը. թյուրքագետ Լիզինգային պայմանագիր և մի շարք առավելություններ. Ամիօն հատուկ առաջարկով է մասնակցում Լիզինգ էքսպոյինԱվելի քան 48 մլրդ դրամ կհատկացվի ԼՂ-ից տեղահանված անձանց աջակցություն տրամադրելու համար Գնաճի ցուցանիշը ամենախաբուսիկն է բոլոր մակրոտնտեսական ցուցանիշների մեջ․ Աուդիտորների պալատի նախագահ․ 1or.am Հաստատվել են բուհերի 2024/2025 ուսումնական տարվա ընդունելության տեղերը Հայաստանն ազգային ժողովրդավարական կառավարման վարկանիշում անկում է գրանցել. Freedom House Արևմուտքը չի ցանկանում, որ իրականացվեն ՌԴ-ի օգնությամբ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև ձեռք բերված պայմանավորվածությունները. Լավրով Քարտից քարտ միջազգային փոխանցումներ IDBank-ի VISA քարտերովՀայաստանը չի մասնակցել ՀԱՊԿ ռազմական խորհրդի նիստին Ադրբեջանը ՄԻԵԴ-ի որոշումները չկատարելու առաջատարներից է. ԵԽ Նախարարների կոմիտեի զեկույց Ֆրանսիան կոչ է արել իր քաղաքացիներին զերծ մնալ Իրան, Իսրայել և Լիբանան մեկնելուց Ջուր չի լինելու Տաջիկստանի ԱԳ նախարարը ՌԴ-ին կոչ է արել չտանջել Crocus-ի ահաբեկչության համար ձերբակալվածներին Նեպոմնյաշչին առաջին շրջանից հետո առաջատարն է. Հավակնորդների մրցաշար Էրեբունի վարչական շրջանում նոր մարզադպրոց կկառուցվի Հայաստանում կան տղամարդիկ, որոնց բազկի մեջ մկան կա, ուժ կա, և կարող են որոշում կայացնել. Նաիրի ՍարգսյանՎթար՝ Արագածոտնում. բախվել են «Chrysler»-ն ու «Nissan»-ը, մեծաթիվ վիրավորներ կան Եվրահանձնաժողովը հայտարարել է, որ Վրաստանը պետք է հետ կանչի «օտարերկրյա գործակալների մասին» օրինագիծը Ընկերության հայտարարությունը Կրակոցներ` Արարատ քաղաքում «Զուգադիպել է մեր՝ այնտեղ գտնվելը»․ Նաիրի Սարգսյանն ու Աննա Հակոբյանը գիշերն «Ամառ»-ում են եղել Գերմանիան հանում է բյուրոկրատական քաշքշուկները արևային էներգիայիցԿառավարության բոլոր անդամները պատասխանատու են Փաշինյանի ապօրինի որոշումների համար․ Ավետիք Չալաբյան Անհետ կորած համարվող Էրիկը Բաքվում է Կգնա՞, թե՞ ոչ. Փաշինյանը մտմտում է հերթական հակառուսական քայլի շուրջ Ղրղզստանի և Չինաստանի սահմանին երկրաշարժ է տեղի ունեցել Ամերիկյան «թուլափայը» Փաշինյանին. ԱՄՆ ՄԶԳ-ին քննադատել են անգամ Սենատում Տավուշի մարզում՝ Մայիսյան կամրջի մոտ բախվել են «Toyota Camry»-ն ու «УАЗ»-ը. 3 կին տեղափոխվել է հիվանդանոց Ովքեր են կանգնած դպրոցների պայթեցման վերաբերյալ կեղծ տեղեկատվության հետևումՄատենադարանի և ԱրարատԲանկի միջև կստորագրվի համագործակցության հուշագիր Թուրքիայում 4,1 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժ է գրանցվելՔարվաճառում ադրբեջանական բեռնատարն ընկել է գետը․ զոհեր կանԱԱԾ-ն նոր մանրամասներ է հայտնում Ներքին Խնձորեսկում տեղի ունեցած միջադեպից Դոլարի, եվրոյի, ռուբլու փոխարժեքն՝ այսօր Գիշերն արտակարգ է եղել. Ռուսաստանը դիմել է հարձակման Քարտեզում սև կետերով նշել եմ այն 4 գյուղերի տեղակայումը, որոնք իշխանությունները համարում են ադրբեջանական տարածք․ Մեսրոպ Առաքելյան Արցախի հանձնումը դավաճանություն էր մեր երկրի ղեկավարության կողմից. Արշակ Կարապետյան Վարչախումբը հրաժարվում է ՀՀ տարածքային ամբողջականության ճանաչումից և անվտանգության ապահովումից
Ամենադիտված