Մխիթարյանի հուժկու հարվածը

Լրագիր / Մայիսի 24-ին Եվրոպայի Լիգայի եզրափակչում Մանչեսթեր Յունայթեդի հաղթանակի եւ մասնավորապես դրանում Հենրիկ Մխիթարյանի մասնակցության, նաեւ գոլի առիթով հայաստանյան մեծ ոգեւորությունը շարունակեց մայիսի 28-ի Ավրորա մրցանակաբաշխությունը, որի արարողությանը նաեւ Մխիթարյանն էր ներկա:
Մխիթարյանն ու Ավրորան տարբեր հարթությունների իրադարձություններ են, բայց դրանք հատվում են Հայաստանի ու Հայաստանի հասարակության համար կարեւոր մի կետում: Երկու իրադարձությունները հանդիսանում են Հայաստանի մեծ աշխարհի մաս լինելու վկայություն, միաժամանակ դրանք առաջացնում են ներհայաստանյան մեծ ոգեւորություն:
Հայաստանի հանրության տարբեր սոցիալական շերտեր, տարբեր քաղաքական հայացքի, գաղափարախոսությունների կրող խմբեր փաստացի արձանագրում են աշխարհի մաս լինելու, համաշխարհային կյանքի որեւէ բնագավառում, որեւէ դրվագում դեր ունենալու, մասնակից լինելու հաճույքը, ոգեւորությունը, էներգետիկան:
Դրան զուգահեռ, Ավրորան ու Հենրիկ Մխիթարյանն ունեն, կամ կարող են ունենալ, կամ «սպառնում» են ունենալ նաեւ հակադարձ էֆեկտ: Սնապարծությունը Հայաստանի հանրության արատներից մեկն է: Այդ իմաստով, բավական նուրբ է սահմանը՝ թե Ավրորայով, թե Մխիթարյանով իրապես խորը եւ «ուսանելի» ոգեւորության, որը բերում է հետեւությունների, եզրակացությունների, նոր մտածողության եւ արժեհամակարգային նոր ուղենիշների, եւ նույն Ավրորայով եւ Մխիթարյանով պարզապես աղմկոտ սնապարծության:
Իսկ գոնե առայժմ պարզ չէ, ոգեւորությունը սահմանի ո՞ր կողմում է, կամ դեպի ո՞ր կողմ է թեքվելու ի վերջո՝ արժեհամակարգային եւ մտածողության, աշխարհայացքային նոր ուղենիշների, աշխարհի մաս լինելու, աշխարհի առաջ բացվելու ընկալման էֆեկտի՞, թե սնապարծության, որը պարզապես կսնուցվի նոր իրողություններով ու երեւույթներով, բայց ընդամենը հին ու քարացած մտածողությունն ու աշխարհընկալումը պահպանելով:
Համընդհանուր ոգեւորությունը ծածկում է սահմանը, ծածկում է հնարավոր ռիսկերը:
Ի վերջո, թե Ավրորան, թե Մխիթարյանը հնարավորություն են՝ որպես երեւույթ. հնարավորություն են հասարակական մտածողությունն ու աշխարհընկալումը փոխելու, աշխարհի առաջ բացվելու եւ դրա էֆեկտը հայկական պետականության կենսագրության վրա տարածելու, նաեւ հնարավորություն են հայկական պետականության քառորդ դարի զարգացումը արգելակող արատների մակաբուծության նոր դաշտ հանդիսանալու տեսանկյունից, որպես ազգային սնապարծության սնուցման նոր աղբյուր:
Իսկ ոգեւորությունը կանցնի, շատ ավելի կարեւոր է, թե ինչ է լինելու ոգեւորության արանքներում:
Վերջին հաշվով, օրինակ, մենք ունենք Հենրիկ Մխիթարյան, իսկ լիբերիացիները ժամանակին ունեին Ջորջ Վեա: Վեան համաշխարհային ֆուտբոլի աստղերից էր, խաղացել է ոչ պակաս լեգենդար ակումբներում, քան Մնաչեսթեր Յունայթեդը: Ունեցել է բազմաթիվ տիտղոսներ:
Լիբերիացիները անկասկած ավելի քիչ չեն հպարտացել ու ոգեւորվել Վեայի հաջողությամբ, քան հայաստանցիները Մխիթարյանի:
Վեան թողել է մեծ ֆուտբոլը եւ մտել նույնիսկ մեծ քաղաքականություն: Նա առաջադրվեց նույնիսկ Լիբերիայի նախագահի թեկնածու, թեեւ անհաջող:
Լիբերիան ներկայում իր պետական որակներով, իր կենսամակարդակով, իր սոցիալական, տնտեսական, քաղաքական խնդիրներով գտնվում է չափազանց վատ վիճակում: Տասնամյակներ շարունակ այդ երկրում եղել է քաղաքացիական պատերազմ: Պատերազմը կարծես թե դադարել է, բայց արդեն մոտ 15 տարի այդ երկիրը չի կարողանում դուրս գալ որակական նոր հարթություն:
Համեմատությունը գուցե իդեալական չէ: Բայց մենք ունենք Մխիթարյան, լիբերիացիները ունեին նրան գործնականում չզիջող Վեա:
Բայց նրանք այդպես էլ չունեն պետականության առաջընթաց, պետականության վերելք:
Դա նշանակում է, որ Մխիթարյան ունենալը դեռեւս չի նշանակում ոչինչ: Մխիթարյանը հիանալի օրինակ է, միեւնույն ժամանակ նաեւ դատարկ սնապարծությունը սնուցելու թարմ աղբյուր, հասարակական արատների մակաբուծման նոր դաշտ, ուր իշխող «էլիտան» մեծ հաճույքով կտանի այդ արատները «արածելու», քանի որ այդ «էլիտայի» գոյության գրավականը հենց այդ արատներն են:
Ըստ այդմ, ոգեւորության ներքո կա առօրյայի լուրջ խնդիր, կա Ավրորայի եւ Հենրիկ Մխիթարյանի իսկապես կարեւոր օրինակների հետ աշխատելու կարեւոր անհրաժեշտություն, որպեսզի այդ օրինակները սնուցեն ապագան՝ ինչի համար որ դրանք հույժ կարեւոր են, ոչ թե այդ օրինակները իրենք մաշվեն սնապարծությունից: